معرفی دو استاندارد مربوط به روشنایی:

اگر علاقه مند به مطالعه استانداردهای مربوط به سیستمهای روشنایی هستید، میتوانید اطلاعات بسیار جالبی در زمینه مشخصات لامپهای سدیم کم فشار و  سرپیچ لامپها در استانداردهای  IEC60061 (این استاندارد خود شامل چهار قسمت است) و IEC60192  پیدا کنید

بحثی پیرامون  طراحی روشنایی خارجی و محوطه:

طراحی روشنایی خارجی به دلیل گستردگی طیف شرایط محیطی نسبت به طراحی داخلی از پیچیدگیهای خاصی برخوردار است. در این میان طراحی روشنایی خیابان و جاده ها از اهمیت ویژه ای برخوردار است.

در انتخاب و طراحی روشنایی مناسب برای جاده عوامل زیر تعیین کننده است:

  1. نوع و اهمیت جاده
  2. کیفیت ترافیک راه
  3. وضعیت محیطی اطراف جاده از قبیل: صنعتی – مسکونی یا تجاری بودن منطقه
  4. جنس ماده بکار رفته در پوشش کف جاده (در جاده های آسفالتی نوع دانه بندی آسفالت)
  5. موانع موجود در کنار راه مثل: درخت و فضای سبز، وجود پیاده رو و مسیر دوچرخه رو در اطراف جاده (در صورت وجود)
  6. محل تقاطعها و میادین (در صورت وجود)
  7. محل عبور عابرین پیاده(در صورت وجود)
  8. محل سراشیبی و سرازیریها (در صورت وجود) و مقدار شیب جاده در این قسمتها

با توجه به مجموع موارد فوق معیارهای زیر مبنای محاسبات طراحی قرار میگیرند:

  1. شدت روشنایی میانگین مورد نیاز
  2. ضریب یکنواختی توزیع نور در سطح جاده
  3. اطمینان از کنترل خیرگی در توزیع نور انجام شده
  4. درخشندگی متوسط

 

با توجه به معیارهای فوق و با انجام محاسبات مربوطه موارد زیر نهایی میشوند:

  1. نوع پایه ها شامل : ارتفاع پایه، طول بازو و زاویه نصب چراغ
  2. فاصله پایه ها
  3. نوع لامپ و چراغ مربوطه

پاسخ به اظهار نظر ارسالی  از وبلاگ http://hydropower.blogfa.com

۱- دوست عزیزی در مورد مطلب " پاسخ به یک سوال:"اینطور اظهار نظر نموده اند که:

لازم به ذكر است كه حتي براي ترانسهاي توزيع نيز از برقگير استفاده مي شود. چنانچه در شهر و بر روي پايه هاي توزيع ، نگاهي بيندازيد، خواهيد ديد كه در كنار هر ترانسي، يك مجموعه فيوز كات اوت به همراه يك مجموعه برقگير قرار دارد.

۲- ضمن تشکر از توجه این دوست عزیز و مطلب ارسالی ایشان،  خاطر نشان میسازیم که:

۲-۱-قطعا بکارگیری برقگیر در ترانسهای توزیع شهری سبب افزایش ایمنی مصرف کننده و ترانس در برابر اضافه ولتاژهای موجی خواهد شد اما در سوالی که ما به آن پاسخ دادیم اینطور مطرح شده بود که: در چه مواردی امکان حذف برقگیر وجود دارد؟ و آن پاسخ در بررسی چننین امکانی ارایه شده بود. 

۲-۲-بعنوان نمونه ای از این دست، در ترانسهای توزیع 200KVA مناطق روستایی و کم اهمیت به هیچ وجه برقگیر نصب نمیشود. هر چند اگر در چنین مواردی هم برقگیر نصب شود نه تنها غلط نبوده بلکه ایمنی مصرف کننده را افزایش خواهد داد اما مسلما اقتصادی نخواهد بود. زیرا درمورد نصب یا عدم نصب برقگیر، علاوه بر هزینه احداث و نصب تجهیزات ، یک مساله بسیار مهم در برآورد هزینه اقتصادی، خسارت ناشی از عدم نصب برقگیر در مقایسه با مواردی است که تنها از شاخکهای برقگیر در ترانسفورماتورهای توزیع استفاده شود.

۲-۳- متاسفانه در کشور ما آمار مستندی برای چنین برآوردهایی وجود ندارد اما شرکت ABB آمار و مقایسه بسیار مبسوطی در این زمینه انجام داده است که دوستان علاقه مند میتوانند از سایت این شرکت این اطلاعات را دریافت کنند. اما نتیجه تحقیق فوق کارایی عملکرد شاخکهای برقگیر در ترانسهای توزیع کوچک را در کشورهایی که به لحاظ آب و هوایی شرایط مشابه کشورمان دارند را اثبات میکند.

۲-۴- متاسفانه در طرحهای مهندسی اجرا شده در کشور ما، کپی سازی بسیار رواج دارد لذا به نظر من تکرار یک مساله در طرحهای مختلف لزوما به معنای درست بودن آن نیست. اما ، مسلما برای عدول از یک مساله بسیار تکرار شده نیازمند ارایه دلایل بسیار محکمی هستید و معمولا توصیه نمیشود. 

چند نکته در مورد برقگیر

در مورد برقگیر باید به موارد زیر توجه داشت:

 

  1. با نصب برقگیر تنها ریسک آسیب پذیری تجهیزات در برابر اضافه ولتاژ های ناشی از صاعقه و کلید زنی پایین می آید اما کاملا از بین نخواهد رفت.
  2. هر چند میزان ظرفیت انرژی عبوری از برقگیر در حین عملکرد محاسبه میشود اما برخورد مستقیم صاعقه میتواند به فروپاشی برقگیر منجر شود هر چند که احتمال وقوع این حالت بسیار کم است.
  3. برقگیر تنها در برابر اضافه ولتاژهای با انرژی بالا عمل خواهد نمود و هرگز در برابر نوسانات ولتاژ حول نقطه کار عملکرد نخواهد داشت.
  4. جریان تخلیه برقگیر که برحسب KA بیان میشود یکی از مشخصه های برقگیر بوده و هیچ ارتباطی به سطح اتصال کوتاه در محل نصب برقگیر ندارد اما در مواردی که درمحل نصب برقگیر ،سطح اتصال کوتاه بسیار بالاست میبایست قبل از برقگیر از فیوز (یا وسیله حفاظتی مناسب) جهت محافظت از برقگیر قرار داده شود.
  5. در مقایسه برقگیرهای مختلف علاوه بر دامنه جریان تخلیه برقگیر بر حسب KA میبایست به زمانهای پیشانی و پشت موج قابل تحمل برقگیر هم توجه نمود.
  6. در برخی موارد ممکن است جهت حفاظت کامل از چند برقگیر با کلاسهای مختلف بر حسب فاصله از مصرف کننده استفاده شود. در اینگونه موارد رعایت هماهنگی بین برقگیرها بسیار مهم است.

پاسخ به یک سوال:

در چه مواردی میتوان از نصب برقگیر جهت حفاظت ترانسفورماتور صرفنظر کرد؟

 

پاسخ به این سوال مستلزم در نظر گرفتن ملاحظات اقتصادی و اهمیت تغذیه مصرف کننده است. در مصرف کننده های کم اهمیت و در ترانسهای توزیع با ظرفیت کوچک غالبا از نصب برقگیر صرفنظر شده و تنها از شاخکهای برقگیر استفاده میشود.

انتخاب کلید برای قطع و وصل بانکهای خازنی (قسمت دوم):

 

به منظور تکمیل بحث ارایه شده در مطلب تحت عنوان " انتخاب کلید مناسب جهت کلید زنی بانکهای خازنی" خاطر نشان میسازم که :

وصل خازنها توسط کلید بطور معمول توام با جریانهایی است که حاوی مولفه های هارمونیکی گذرا با محتوای فرکانسی از 1 KHz تا 15 KHz میباشد. دوره حضور این مولفه ها حدود 1 تا 3 میلی ثانیه است و دامنه این مولفه ها دارای مقدار پیکی از 25 تا 200 برابر جریان نامی بانک خازنی( یا  Irc ) میباشد. بنابراین در انتخاب کلیدهای مورد نیاز برای چنین کاربردهایی توجه به این نکات بسیار مهم است که در کلید  انتخاب شده حتما میبایست موارد زیر رعایت شده باشند:

 

    1. کلید دارای تحمل و قدرت وصل (Making Capacity) چنین جریانهایی باشد
    2. واحد حفاظت آنی در برابر چنین جریانهایی تریپ ناخواسته نداشته باشد.

 

تقدیر و در خواست

از تمامی دوستان عزیزی که نسبت به اینجانب و مطالب وبلاگ اظهار لطف و محبت نموده اند، تشکر میکنم. اما،  آنچه ما را در راه پیش رو توان تر میسازد، نقدهای فنی دوستان عزیز و داشتن فیدبک از دیدگاهای ارزشمند شماست. همچنان منتظر ارسال نظرات و مطالب مفید  از سوی شما عزیزان فرهیخته هستیم.

                                      با تشکر

اصلاح ضریب قدرت در ترانسفورماتورهای توزیع:

در بسیاری  موارد لازم است که ضریب قدرت ترانسهای توزیع اصلاح شود. محاسبه ظرفیت خازن مورد نیاز در این موارد مستقیما به میزان مصرف توان راکتیو ترانس وابسته است. به منظور محاسبه دقیق ظرفیت خازنی مورد نیاز برای اصلاح  ضریب قدرت ترانسفورماتور به مقدار مطلوب، میبایست شش پارامتر زیر از مدارک فنی ترانس و یا نتایج تست ترانس استخراج شوند:

 

1.       I0%  یا (no load current percentage)

2.       Uk% یا (short circuit voltage)

3.       Pfe    یا (iron loss)

4.       Pcu   یا (copper loss)

5.       KL   یا (load factor)

6.       Sr   یا ( transformer nominal capacity)

با مشخص شدن مقادیر فوق ظرفیت خازنی مورد نیاز به سادگی قابل محاسبه است.

 

پاسخ به یک سوال

دوست عزیزی سوال پرسیده بودند که از دو موتور با توانهای مشابه، ولتاژهای مشابه ولی با دورهای مختلف استفاده میکنند. آیا میتوان از ظرفیت خازنهای مشابه برای اصلاح ضریب قدرت این موتورها استفاده نمود یا به علت متفاوت بودن دور موتورها باید از خازنهای مختلف استفاده نمود؟

 

 پاسخ :

 

درحالت کلی پاسخ این سوال منفی است زیرا :

 

  1. دور موتور مستقیما وابسته به تعداد قطبهاست (فرکانس ثابت 50 هرتز شبکه)
  2. ظرفیت خازن مورد نیاز برای نصب به مقدار توان راکتیو موتور وابسته است.
  3. با تغییر دور موتور در واقع تعداد قبهای موتور و در نتیجه آرایش سیم پیچ موتورها تغییر پیدا نموده است.
  4. در نتیجه امپدانس سیم پیچ، ضریب قدرت موتور، جریان نامی و جریان بی باری موتور تغییر پیدا خواهد نمود.
  5. با توجه به موارد 1 تا 4 ظزفیت خازن مورد نیاز در حالت کلی متفاوت خواهد بود( هر چند که توانها ثابت باشند)

 

در صورتیکه مقادیر عددی توان، ولتاژ ، دور موتورها و نیز مقدار ضریب قدرت فعلی و ضریب قدرت مورد نظر ارایه شوند بطور دقیق میتوان ظرفیت خازنها را در هر مورد محاسبه و نتایج را با هم مقایسه نمود.

معرفی کلیدهای قطع بار (  Load Breaker Disconnect Switch):

در سیستمهای توزیع با توجه به گستردگی شبکه و نیز میزان بسیار زیاد انشعابات، برای انجام مواردی از قبیل :قطع و وصل فیدرها ، انجام عملیات گروه تعمیرات ، بی برق کردن تجهیزات، جابجایی خطوط و ... به کلیدهای زیادی نیاز وجود دارد. به منظور پایین آوردن هزینه احداث این شبکه ها معمولا تنها در پستهای اصلی و در ابتدای فیدرهای اصلی از کلیدهای فشار قوی با قابلیت قطع اتصال کوتاه استفاده میشود و در سایر نقاط و انشعابات از کلیدهایی استفاده میشود که تنها قابلیت قطع و وصل جریان بار نامی را دارند. این کلیدها به کلیدهای قطع بار (  Load Breaker Disconnect Switch) موسوم بوده و ما آنها را به اختصار LB می نامیم.

در انتخاب کلیدهای LB مشخصات زیر حایز اهمیت است:

 

  1. ولتاژ اسمی دستگاه
  2. جریان بار اسمی (برابر حداکثر جریان بار قابل قطع)
  3. جریانهای عیب قابل عبور ( تحمل حرارتی و تحمل دینامیکی کلید)
  4. تعداد دفعات قطع جریان بار اسمی
  5. تعداد دفعات وصل جریان بار اسمی و جریان عیب
  6. مشخصات ایزولاسیون دستگاه
  7. نوع و جنس کنتاکتها
  8. مشخصات و نوع محفظه قطع و ماده ایزوله بکار رفته در محفظه قطع